Dobrze zaprojektowany budynek, to nie taki, który krzywdzi krajobraz, ale taki, który tworzy go piękniejszym niż był przed tym jak budynek został zbudowany.
Frank Lloyd Wright
Tym cytatem chcielibyśmy rozpocząć opowieść o wyjątkowym domu autorstwa pracowni Atelier SAD, który harmonijnie wpisał się w krajobraz u podnóża wzgórza Ještěd w czeskiej miejscowości Rašovka.
Zdjęcia tego domu często pojawiają się w przestrzeni medialnej, ukazując malowniczy kadr z końmi na pierwszym planie. Jednak prawdziwy magnetyzm tej architektury kryje się głębiej – w samym budynku i idei, która stoi za jego powstaniem.
Dziś zapraszamy Was na bliższe spotkanie z tą realizacją. Przyjrzymy się jej nie tylko od strony estetycznej i funkcjonalnej, ale także z perspektywy wartości, które sprawiają, że ten dom w pełni realizuje przesłanie zawarte w słowach Wrighta.
Dom został usytuowany wzdłuż drogi przecinającej wzgórze, które narzuca budynkom konieczność zmierzenia się z jego naturalnym spadkiem. Budowa na stromym zboczu zawsze wymaga indywidualnego podejścia — troski nie tylko o stabilność konstrukcji, ale przede wszystkim o pełne wykorzystanie potencjału, jaki niesie ze sobą ukształtowanie terenu. I tu wkraczają architekci, którzy wraz z zespołem specjalistów kreują przestrzeń przekraczającą granice standardowych rozwiązań i typowych projektów katalogowych.
Projektanci tej architektury doskonale zrozumieli swoją rolę, tworząc dom, który nie tylko spełnia oczekiwania klienta, ale przede wszystkim szanuje otoczenie, starając się go nie zdominować ani nie zepsuć, lecz wydobyć i subtelnie podkreślić jego naturalny urok.
Nim podejdziemy bliżej do budynku, spójrzcie, jak wpisuje się w tę przestrzeń – zarówno od strony przydrożnej, jak i z dołu polany, na której stanął. To dom, który zdaje się być niemal niewidoczny. Opadając w dół poniżej drogi i ukrywając się za trawiastym nasypem, nie zakłóca niczego, nie zasłania widoku, ani nie narusza naturalnego porządku. Z dołu zaś doskonale wtapia się w tło zbocza.
Czy nie tak właśnie powinna wyglądać dobra architektura? Nie projektowana w oderwaniu od kontekstu, jak gotowe projekty, ale tworzona z miejsca i dla miejsca, na którym powstaje.
Podchodzimy bliżej, by lepiej zrozumieć tę architekturę. Zdjęcia powyżej w połączeniu z przekrojem i rzutami wyjaśnią nam koncepcję. To nie jest zwykły parterowy dom z dwuspadowym dachem. To budynek, który składa się z dwóch, a nie z jednego poziomu. Z każdej strony wygląda inaczej, ponieważ z każdej pełni zupełnie inną funkcję. Górny poziom, na poziomie drogi, tworzy wjazd z parkingiem dla samochodów. Cała przestrzeń mieszkalna znajduje się natomiast poniżej. 
Kompaktowa funkcja domu, rozłożona na 152 m², zapewnia mieszkańcom wszystko, co niezbędne do komfortowego życia. A gdy do tej funkcji dodamy krajobraz, który staje się integralną częścią przestrzeni, dom zyskuje wyjątkowość nie tylko dzięki swojemu kształtowi i harmonijnemu wpasowaniu w teren, ale także dzięki widokom, które oferuje mieszkańcom o każdej porze dnia i z każdego pomieszczenia. To właśnie one sprawiają, że dom staje się miejscem, do którego chce się wracać, przestrzenią zarezerwowaną tylko dla nas.
Architektura tego domu zyskuje na wyjątkowości dzięki dbałości projektantów nie tylko o otoczenie i funkcjonalność przestrzeni, ale także o jakość materiałów, które ją tworzą. Elewacja została wykończona portugalskim, rozszerzonym korkiem. Zastosowano go w formie pionowych pasków o różnych szerokościach – według autorów projektu to pierwsze takie wykorzystanie tego materiału w Czechach. Rozszerzony korek to materiał uzyskiwany z naturalnego korka, który w wyniku podgrzewania lub ciśnienia staje się lżejszy, bardziej elastyczny i odporny na wilgoć. W budownictwie używa się go w postaci paneli lub pasków, które zapewniają doskonałe właściwości izolacyjne oraz estetyczne.
Dom w Rašovce w pełni odzwierciedla myśl Franka Lloyda Wrighta, zacierając granice między naturą a architekturą w sposób, który nie tylko szanuje krajobraz, ale go wzbogaca. Jego forma nie przysłania widoku, lecz wydobywa to, co najlepsze w otaczającej przestrzeni. To architektura, która nie stawia się w opozycji do natury, ale staje się jej integralną częścią, tworząc miejsce, do którego chce się wracać, podkreślając piękno otoczenia zamiast je dominować.
Rok: 2016 – 2021
Powierzchnia: 152.5 m 2
Architekt: Atelier SAD
Projekt wnętrza: Zachariova
Architektura krajobrazu i ogrodu: studio Partero s.r.o.
Zdjęcie: BoysPlayNice
Źródło: https://www.dezeen.com
